Nieuwsgierigheid: de sleutel tot kennis

Door: Sahar Kassaimah
Vertaald door: Team Moslima

Wat? Waar? Hoe? Dit zijn vragen die ouders continue te horen krijgen van hun kinderen, die er naar snakken om te leren over de grote en wonderlijke wereld rondom hen. Hoe zouden ze immers deze wereld kunnen ontdekken en hun nieuwsgierigheid over acties en reacties kunnen sussen en hoe zouden ze hun honger om te weten en te leren kunnen stillen, zonder een heleboel vragen te stellen over het waarom en het hoe.

“Kinderen zijn ontzettend nieuwsgierige wezens. Ze onderzoeken, stellen vragen en verwonderen zich over van alles en hierdoor leren ze. Vanaf het moment dat men wordt geboren, waarschijnlijk zelfs daarvoor al, wordt men aangetrokken door nieuwe dingen. Wanneer we nieuwsgierig zijn over iets nieuws, dan willen we het onderzoeken. En tijdens het onderzoeken ontdekken we.
Door de lichtschakelaar eerst aan en dan weer uit te doen, leert de peuter over oorzaak en gevolg. Door water in potjes van verschillende vormen te gieten en vervolgens op de vloer en over verschillende kleren te gooien, leert een vierjarige over het concept massa en volume. Een kind ontdekt de zoetheid van chocolade, de zuurheid van een citroen, de warmte van de verwarming en het koude van ijs” (Duncan).

Sommige kinderen houden er van om slechts met hun geest te onderzoeken, terwijl weer anderen dit op een meer fysieke wijze doen, zoals door aanraken, ruiken, proeven en klimmen. Om het kind op een gezonde manier intellectueel te laten groeien is het daarom beter dat we schadelijke voorwerpen buiten hun bereik houden. Op deze manier hoeven we ze niet te onthouden van hun kansen om te ontdekken en te leren, door steeds maar “nee” en “mag niet” te moeten zeggen.

“Niet aankomen! Niet klimmen! Niet schreeuwen! Haal dat niet uit elkaar! Wordt niet vies! Niet doen! Dat mag niet! Niet doen!”. Kinderen voelen ons aan en reageren op onze angsten, vooroordelen en meningen (Duncan).

Naarmate de tijd verloopt en kinderen ouder worden zullen ouders nieuwe manieren vinden om ze duidelijk te maken welke zaken ze nieuwsgierig mogen zijn en bij welke dingen ze uit de buurt moeten blijven. Ondertussen, omdat ze willen leren over de achterliggende redenen en de oorzaken, zullen kinderen honderden vragen op hun ouders afvuren. Ook zullen ze het erg interessant vinden om vragen te stellen over de Schepper en de schepping. Soms confronteren ze ons met ingewikkelde vragen die haast te moeilijk zijn om te beantwoorden.

Maar ze raken nooit vermoeid van het vragen stellen en het praten, want aldoende leren ze. Het probleem is dat niet alle ouders genoeg geduld op kunnen brengen voor kinderen, vooral als het gaat om de “waarom” en “wat”-vragen.

Sommige ouders worden moe en verveeld door deze vragen en verstikken de nieuwsgierigheid van hun kinderen, ook al draait het bij het leren juist om deze nieuwsgierigheid. Soms geven ze hun kinderen zelfs de indruk dat het onbeleefd is om al te onderzoekend te zijn, terwijl ze vergeten dat zonder deze onuitputtelijke bron van nieuwsgierigheid het echte leren onmogelijk is. En hoe nieuwsgieriger kinderen zijn, hoe makkelijker ze te inspireren en te motiveren zijn. Hun nieuwsgierigheid zal hun kansen vermeerderen bij het sluiten van nieuwe vriendschappen, bij het lezen van nieuwe boeken en bij het leren van de wereld rondom hen en zal het hun sociale vaardigheden vergroten.

Omdat nieuwsgierigheid de sleutel tot kennis is, adviseren psychologen ouders de vragen van hun kinderen te beantwoorden en zelfs wedervragen te stellen, vooral bij vragen waarbij er meer vereist is dan alleen maar “ja” of “nee”. Vragen helpt kinderen bij het leren om te vergelijken en dingen te classificeren.

Als ouders dienen wij de vragen van onze kinderen doordacht te beantwoorden en ook om ze aan te moedigen hun eigen vragen te beantwoorden. Wanneer men zelf het antwoord op een vraag niet weet, dan zou men dat ook moeten zeggen. Dan kunnen we samen met onze kinderen een antwoord proberen te vinden.

Onze kinderen moeten het gevoel hebben dat we het prettig vinden met hen te discussiëren en dat we hun ideeën waarderen, ook al zijn ze nog niet volwassen.
Door met onze kinderen te praten breidt hun begrip van taal en de wereld rondom hen zich uit. Omdat kinderen sociale wezens zijn, genieten ze er van hun bevindingen met ons te delen. Het is voor hen erg prettig om aangemoedigd te worden en te zien dat wij geïnteresseerd zijn en het leuk vinden om samen met hen nieuwe dingen te leren.

We moeten ze aandacht geven, met ze spelen en samen met hen nieuwe dingen ontdekken. Dit is voor hen de natuurlijke manier om creatief te worden. Ondertussen moeten we ze aanmoedigen met ons te praten over hun eigen persoonlijke gedachten en gevoelens. Zo weten we wat er bij hun leeft en begrijpen we hoe ze denken en hoe ze de wereld ontdekken.

De vraag “waarom” is voor ons niet minder belangrijk dan onze behoefte om te ademen. Sommige psychologen geloven dat de waarom-vraag dé hamvraag van het leven is en tevens de vraag die de mens van de andere schepselen onderscheidt. Daarom geven ze ouders het advies de nieuwsgierigheid van hun kinderen aan te moedigen, hiermee bevestigend, dat menselijk leven begint af te sterven wanneer er geen “waarom” meer wordt gevraagd.

Onze behoefte aan het “waarom” zal altijd blijven bestaan, voor zolang we op aarde zullen leven, want in tegenstelling tot onze lichamen zullen onze geesten en zielen niet aftakelen op een bepaalde leeftijd . Zolang we “waarom” blijven vragen, zullen we onze zielen voeden en ingaan op datgene wat onze geest aantrekt.

Nieuwsgierigheid is de sleutel die mensen helpt bij het vinden van de waarheid over het leven, over de schepping en de Schepper.
Salman al-Faressi (de Pers, moge God tevreden over hem zijn), werd voortgedreven door de drang om te weten en te begrijpen, hij zocht vele jaren naar de waarheid, totdat hij vond wat hij zocht: in de islam.
Vandaag de dag zijn er nog velen, die precies als hij destijds, op zoek zijn naar deze zelfde waarheid. Sommigen hebben hulp en aanmoediging nodig om deze waarheid te bereiken, terwijl weer anderen het al bereikt hebben, dankzij de grootse vragen “waarom” en “wat”.

11 september heeft de nieuwsgierigheid laten opleven
Na de gruwelijke aanvallen op 11 september, begonnen Amerikanen zich af te vragen: “Waarom?”
Terwijl ze op zoek waren naar begrijpelijke antwoorden op de honderden “waarom”s en “wat”s die er in hun hoofden rondgingen, begonnen ze te lezen en onderzoeken over de islam, omdat degenen die men schuldig acht voor de aanslagen uit islamitische hoek zouden komen.
Hun nieuwsgierigheid zette hun aan tot het leren en beter begrijpen van deze religie; één van de meest onbegrepen religie’s ter wereld. Vele Amerikanen begonnen islamitische boeken te kopen en interreligieuze bijeenkomsten bij te wonen en open dagen in moskeeën te bezoeken, om meer over de islam aan de weet te komen. Plots werden de nobele Koran en andere islamitische boeken bestsellers. En voor de eerste keer in de Amerikaanse geschiedenis raakten islamitische centra en moskeeën door hun boekenvoorraden heen en waren ze gedwongen om duizenden vertalingen van de Koran te bestellen om aan de behoefte van de mensen te voldoen.

Nieuwsgierigheid heeft de deur voor deze mensen geopend om over de islam te vragen en te leren, zelfs zonder dat moslims ze hiervoor hadden uitgenodigd of aangemoedigd. Hun nieuwsgierigheid heeft hen geleid naar het begrijpen van het ware beeld van de islam en nu aanschouwen ze haar in haar ware gedaante. Velen hebben zich opengesteld voor ’s werelds vreedzaamste en mooiste religie. Anderen hebben de stap genomen en zich tot de islam bekeerd, terwijl er nog vele anderen zoek zijn en aan het ontdekken zijn, dank God de Verhevene, en dank aan de nieuwsgierigheid, de sleutel tot kennis.

Bronnen:

Clark, Janet A. “Getting Young Children Ready to Learn”.

“Ideas For Encouraging The Desire To Learn- Preschoolers”. Human
Environmental Sciences.

O’Malley, William J. “Curiosity: Children’s Curiosity Must be Encouraged”.
Issue: Oct 3, 1998.

Perry, Bruce Duncan M.D., Ph.D. “Curiosity: The Fuel of Development”.